خلاصه کتاب مدیر ژاپنی به مثابه رهبر ( نویسنده یوشی تاکا ایشی کاوا )

کتاب مدیر ژاپنی به مثابه رهبر اثر یوشی تاکا ایشی کاوا، یک گنجینه واقعی از تجربیات ناب مدیریتی در دل سیستم آموزشی ژاپن است. این کتاب به مدیران و فعالان حوزه آموزش، یک نقشه راه عملی برای ایجاد تحول و پویایی در مدارس می دهد و نشان می دهد چطور می توان با الهام از فرهنگ کاری ژاپنی، محیطی پر از یادگیری و رشد ساخت.

مدیریت یک مدرسه، مثل فرماندهی یک کشتیه که قراره در دریای پر تلاطم آموزش و پرورش، به سلامت به مقصد برسه. توی این سفر، هر ناخدایی (یعنی هر مدیری) به یک قطب نمای قوی و نقشه ای دقیق نیاز داره. حالا تصور کنید این نقشه رو یک ناخدای باتجربه و کارکشته از دل کشور ژاپن، جایی که سیستم آموزشیش زبانزده همه دنیاست، نوشته باشه. دقیقاً صحبت از خلاصه کتاب مدیر ژاپنی به مثابه رهبر اثر یوشی تاکا ایشی کاوا است؛ کتابی که قراره ما رو با خودش ببره به قلب مدارس ژاپن و نشون بده چطور میشه با رهبری درست، یک محیط آموزشی ایده آل ساخت. این کتاب در واقع ادامه ای بر همون کتاب معروف معلم ژاپنی به مثابه رهبر هست که ایشی کاوا قبلاً نوشت و حسابی هم سروصدا کرد. پس اگه دوست دارید بدونید چطور میشه از تجربیات مدیریتی ناب ژاپنی ها الهام گرفت و مدرسه تون رو متحول کنید، با ما همراه باشید.

آشنایی با کتاب: مدیر ژاپنی به مثابه رهبر

قبل از اینکه شیرجه بزنیم توی جزئیات، بد نیست یک نگاهی به خود کتاب و خالقش بندازیم. اینجوری بهتر می تونیم بفهمیم با چه نوع محتوایی سروکار داریم.

یوشی تاکا ایشی کاوا کیست؟

یوشی تاکا ایشی کاوا (Yoshitaka Ishikawa) اسم و رسمی در سیستم آموزشی ژاپن برای خودش دست و پا کرده. ایشون نه فقط یک تئوریسین، بلکه یک معلم و مدیر با تجربه است که سالیان سال توی مدارس ژاپن خدمت کرده. از معلمی شروع کرده، بعد ناظم شده و بعدتر هم به صندلی مدیریت نشسته. این یعنی هر حرفی که می زنه، از دل تجربه عملی و دست و پنجه نرم کردن با چالش های واقعی توی مدرسه اومده. این پیشینه باعث میشه حرف هاش خیلی قابل لمس تر و کاربردی تر باشه.

مترجم و ناشر کتاب

این کتاب ارزشمند رو آقای علیرضا رضایی به فارسی برگردونده و موسسه مدارس یادگیرنده مرآت هم زحمت انتشارش رو کشیده. انتخاب یک مترجم خوب برای چنین کتاب هایی که پر از ظرایف فرهنگی و مدیریتی هست، خیلی مهمه، و ظاهراً آقای رضایی این کار رو به خوبی انجام داده اند تا ما هم بتونیم از این گنجینه بهره ببریم.

ایده اصلی کتاب چیست؟

همونطور که از اسمش پیداست، ایده محوری کتاب مدیر ژاپنی به مثابه رهبر، اینه که نشون بده یک مدیر مدرسه فقط یک مسئول اجرایی نیست؛ بلکه یک رهبر تحول آفرین و الهام بخش باید باشه. ایشی کاوا تجربیاتش رو روایت می کنه تا به ما بگه چطور میشه با نگاهی عمیق و رویکردی متفاوت، محیط آموزشی رو به سمت بهبود مستمر و کیفیت بالاتر سوق داد. محوریت کتاب بر رهبری، مشارکت، و مواجهه فعال با مشکلاته.

چرا باید به تجربیات ژاپن در آموزش توجه کنیم؟

ژاپن همیشه به خاطر سیستم آموزشی قوی و منحصر به فردش در دنیا شناخته شده. دانش آموزان ژاپنی نه تنها از نظر تحصیلی موفقند، بلکه مهارت های زندگی، مسئولیت پذیری و کار گروهی رو هم از همون سنین پایین یاد می گیرن. این موفقیت ها یک شبه به دست نیومده و نتیجه یک فرهنگ آموزشی عمیق و مدیریت هوشمندانه است. پس طبیعتاً مطالعه تجربیات مدیران این سیستم، می تونه کلی درس و ایده نو برای ما داشته باشه. البته باید حواس مون باشه که سیستم ژاپن هم بی نقص نیست و خودشون هم به نقاط ضعفشون اشاره می کنن، اما نکات مثبتش اونقدر زیاده که ارزش مطالعه رو داره.

چکیده کتاب: نگاهی سریع به قلب رهبری ژاپنی

اگه بخوایم پیام اصلی کتاب مدیر ژاپنی به مثابه رهبر رو توی یک جمله جمع کنیم، باید بگیم که ایشی کاوا تاکید داره که یک مدیر موفق، کسی نیست که فقط دستور بده یا کارهای روتین رو انجام بده. مدیر واقعی، کسیه که چشم انداز داره، الهام بخش بقیه است، همه رو درگیر کار می کنه و با مشکلات به صورت فعال و سازنده دست و پنجه نرم می کنه. مدیر ژاپنی، یک مجری صرف نیست، بلکه یک رهبره که می خواد محیطش رو بهتر و بهتر کنه.

یک مدیر مدرسه در ژاپن، فقط رئیس نیست؛ اون یک معمار فرهنگی و تسهیل گر رشده، کسی که با مشارکت و چشم اندازی روشن، مسیر تحول رو هموار می کنه.

مفاهیم کلیدی رهبری از نگاه یک مدیر ژاپنی

فصل اول کتاب مدیر ژاپنی به مثابه رهبر، بیشتر روی همین مفاهیم پایه و اساسی تمرکز می کنه که دونستن شون برای هر مدیر یا حتی هر معلمی، مثل داشتن یک نقشه راه برای شروع سفره.

مدیر، یک رهبر تحول آفرین

ایشی کاوا اعتقاد داره که رهبری در مدرسه یعنی ایجاد تحول. این یعنی مدیر باید فراتر از نگه داشتن وضعیت موجود فکر کنه و همیشه دنبال راه هایی برای بهتر کردن اوضاع باشه. برای این کار، اول از همه باید یک چشم انداز روشن و الهام بخش داشته باشی؛ یک تصویر واضح از اینکه دوست داری مدرسه ات توی آینده چطور باشه. این چشم انداز رو باید جوری با بقیه در میون بذاری که همه احساس کنن عضوی از این هدف بزرگ هستند. مدیر به جای اینکه فقط تصمیم گیرنده باشه، باید تسهیل گر باشه؛ یعنی شرایط رو فراهم کنه تا بقیه هم بتونن استعدادهاشون رو نشون بدن و توی تصمیم گیری ها مشارکت کنن.

فرهنگ مشارکت و تیم سازی: همه با هم

یکی از مهمترین درس هایی که میشه از مدیر ژاپنی یاد گرفت، اهمیت مشارکت و کار تیمی هست. ایشی کاوا نشون میده که چطور میشه حس مالکیت و مسئولیت پذیری رو توی دل معلمان و کارکنان مدرسه ایجاد کرد. وقتی معلمان احساس کنن حرفشون خریدار داره و توی تصمیم گیری ها مشارکت داده میشن، با دل و جون بیشتری کار می کنن. مدیر باید مکانیسم هایی رو برای این مشارکت فراهم کنه، مثلاً جلسات منظم برای تبادل نظر، گروه های کاری برای حل مشکلات و فضایی که همه بتونن ایده هاشون رو مطرح کنن. اینجوری، مدرسه تبدیل میشه به یک تیم یکپارچه که همه برای یک هدف مشترک تلاش می کنن.

کایزن (KAIZEN) در آموزش: بهبود مستمر، قدم به قدم

حتماً اسم کایزن (KAIZEN) به گوشتون خورده. این مفهوم ژاپنی به معنی بهبود مستمر و قدم به قدمه و توی سیستم آموزشی ژاپن هم جایگاه ویژه ای داره. از دید ایشی کاوا، مدرسه باید یک محیط یادگیری دائمی باشه، نه فقط برای دانش آموزان، بلکه برای معلمان و خود مدیر هم. همیشه جا برای بهتر شدن هست. مدیر باید فرهنگی رو ایجاد کنه که توی اون، بازخورد دادن و گرفتن یک چیز طبیعی و مثبت تلقی بشه، و همه تشویق بشن تا راه های نوآورانه برای حل مشکلات و ارتقاء کیفیت پیدا کنن. این یعنی همیشه دنبال فرصت هایی باشیم که حتی یک تغییر کوچیک، بتونه نتیجه بزرگی به دنبال داشته باشه.

اقدامات عملی یک رهبر در مدرسه: از حرف تا عمل

حالا که با مفاهیم کلیدی آشنا شدیم، وقتشه ببینیم این حرف ها چطور توی عمل پیاده میشه. فصول دوم و سوم کتاب مدیر ژاپنی به مثابه رهبر دقیقاً همین رو نشون میدن؛ یعنی چطور یک مدیر میتونه چشم اندازش رو تبدیل به اقدامات عملی و ملموس کنه.

از چشم انداز تا برنامه: راهکارهای عملی

داشتن یک چشم انداز عالیه، اما اگه توی عمل پیاده نشه، فقط یک رویای شیرینه. ایشی کاوا نشون میده که چطور میشه یک چشم انداز رو به اهداف کوچکتر، قابل دستیابی و قابل اندازه گیری تبدیل کرد. این یعنی باید برنامه ریزی استراتژیک داشت، اما نه یک برنامه خشک و کاغذی؛ بلکه یک برنامه زنده که همه ازش خبر دارن و توی اجراش نقش دارن. یک بخش مهم از این ماجرا، تمرکز روی توسعه مهارت های معلمی و توانمندسازی کادر مدرسه است. وقتی معلمان ابزار و مهارت های لازم رو داشته باشن، بهتر میتونن چشم انداز رو عملی کنن. ایشی کاوا مثال های زیادی از برنامه های آموزشی و تربیتی موفقی رو میاره که با همین رویکردها اجرا شده اند.

مشاوره دانش آموزی: شنیدن صدای بچه ها

یکی از نمونه های بارز و جالبی که توی کتاب و حتی توی محتوای رقبا هم بهش اشاره شده، بحث مشاوره دانش آموزی هست. ایشی کاوا می گفت این ایده در ابتدا با کلی مخالفت روبه رو شد، چون کسی عادت نداشت وقت خاصی رو برای صحبت با بچه ها بذاره. اما اون با اصرار و صحبت با مدیر مدرسه (قبل از خودش) و بعدتر با کمک معلمان پایه های پایین تر، تونست زنگ ششم روزهای جمعه رو به این کار اختصاص بده. این کار نشون میده که چقدر ایجاد فضای امن برای رشد و بالندگی دانش آموزان مهمه. مشاوره های منظم و در دسترس بودن معلمان برای شنیدن حرف های بچه ها، باعث میشه دانش آموزان احساس ارزشمندی کنن و مشکلاتشون رو راحت تر مطرح کنن. همچنین، فعالیت های فوق برنامه هم نقش مهمی توی توسعه همه جانبه دانش آموزان داره و مدیر باید به این بخش هم حسابی توجه کنه.

مدیریت منابع و زمان: هوشمندانه عمل کنیم

مدرسه معمولاً با منابع محدود سروکار داره، چه مالی و چه انسانی. یک مدیر موفق، کسیه که میتونه با همین منابع محدود، بهترین نتیجه رو بگیره. ایشی کاوا راهکارهایی برای بهینه سازی استفاده از منابع رو ارائه میده. مثلاً چطور میشه از امکانات موجود بهترین استفاده رو برد یا چطور میشه با خلاقیت، کمبودها رو جبران کرد. علاوه بر منابع، مدیریت زمان هم یک چالش همیشگی برای مدیران و معلمان هست. مدیر ژاپنی نشون میده چطور میشه با برنامه ریزی دقیق، تفویض اختیار مناسب و اولویت بندی کارها، هم وقت رو بهتر مدیریت کرد و هم از فرسودگی شغلی جلوگیری کرد. این یعنی باید هوشمندانه عمل کنیم و اجازه ندیم روزمرگی ما رو توی خودش غرق کنه.

چالش ها و موانع: درس هایی از مسیر پرپیچ و خم

هیچ سیستمی، حتی سیستم آموزشی ژاپن، بدون چالش و مشکل نیست. یک مدیر واقعی، کسیه که نه تنها از مشکلات فرار نمی کنه، بلکه باهاشون روبه رو میشه و ازشون درس می گیره. فصل چهارم کتاب مدیر ژاپنی به مثابه رهبر، دقیقاً به همین موضوع می پردازه.

هیچ سیستمی کامل نیست: نقاط ضعف هم هستند

ایشی کاوا صادقانه اعتراف می کنه که حتی توی سیستم آموزشی ژاپن هم نقاط ضعفی وجود داره و همه چیز ایده آل نیست. این پذیرش خودش یک قدم بزرگه. وقتی به وجود مشکلات اذعان کنی، تازه میتونی به فکر حلشون باشی. مثلاً ممکنه گاهی اوقات نوآوری با مقاومت روبه رو بشه، یا منابع اونقدر که باید باشن، در دسترس نباشن. نکته اینه که این چالش ها رو بشناسی و آماده مقابله باهاشون باشی.

مدیریت مقاومت در برابر تغییر: چطور مخالفت ها را تبدیل به همراهی کنیم؟

شاید یکی از بزرگترین چالش ها برای هر مدیری، مقاومت در برابر تغییر باشه. آدما معمولاً دوست دارن توی منطقه امن خودشون بمونن و از تغییر خوششون نمیاد. ایشی کاوا استراتژی های جالبی برای غلبه بر این مخالفت ها ارائه میده. مثلاً همون مثال مشاوره دانش آموزی رو یادتونه؟ اولش کلی مخالفت بود، اما با ارتباط مؤثر، اقناع و ایجاد اجماع تونست نظر بقیه رو جلب کنه. این یعنی باید خوب توضیح بدی که چرا این تغییر لازمه، مزایاش چیه و چطور میتونه به نفع همه باشه. گاهی وقتا هم باید قدم های کوچیک برداشت و کم کم بقیه رو با خودت همراه کرد.

شکست ها و موفقیت ها: پلکان رشد

هیچ کس نیست که توی مسیر مدیریتش با شکست روبه رو نشده باشه. مهم اینه که چطور با شکست برخورد کنی. از دید ایشی کاوا، مشکلات و شکست ها، فرصت هایی برای یادگیری هستند. اون نشون میده که چطور میشه از تجربیات تلخ، درس های شیرین گرفت و ازشون به عنوان پله هایی برای رشد استفاده کرد. پایداری و تعهد توی مسیر رهبری، حرف اول رو میزنه. حتی اگه نتیجه دلخواه رو همون اول نگرفتی، نباید جا بزنی. باید تحلیل کنی، اصلاح کنی و دوباره تلاش کنی. این روحیه، سنگ بنای رهبری موفقه.

سیستم آموزشی ژاپن در آینه کتاب: نقاط قوت و درس های آموخته

بعد از مرور کلی کتاب، وقتشه که یک جمع بندی از سیستم آموزشی ژاپن از دیدگاه ایشی کاوا داشته باشیم و ببینیم چه چیزهایی می تونیم ازش یاد بگیریم.

ویژگی های برجسته: احترام، همکاری و مسئولیت پذیری

سیستم آموزشی ژاپن پر از ویژگی های مثبته که توی کتاب مدیر ژاپنی به مثابه رهبر هم بهشون اشاره میشه. فرهنگ احترام، نه تنها بین دانش آموزان و معلمان، بلکه بین خود کارکنان مدرسه هم عمیقاً ریشه داره. کار گروهی و مسئولیت پذیری، از همون سنین پایین به بچه ها آموزش داده میشه و این باعث میشه اونا نه تنها توی درس ها، بلکه توی زندگی اجتماعی هم موفق باشن. توجه به سلامت روان و رشد همه جانبه دانش آموزان هم از اصول کلیدیه که توی مدارس ژاپن جدی گرفته میشه. این ویژگی ها، یک محیط آموزشی سالم و پویا رو می سازه.

آیا همه تجربیات قابل تعمیم است؟ نگاهی منتقدانه

هرچند تجربیات ایشی کاوا بسیار ارزشمنده، اما باید این واقعیت رو هم در نظر گرفت که سیستم آموزشی ژاپن، توی یک بستر فرهنگی و اجتماعی خاص شکل گرفته. آیا همه این تجربیات بدون تغییر قابل تعمیم به فرهنگ و شرایط ایران هستند؟ قطعاً نه. مثلاً یکی از نقدهایی که به کتاب میشه، اینه که ممکنه بیشتر برای مدارس ابتدایی و بافت های خاص شهری ژاپن کاربرد داشته باشه. این رو باید با دید باز پذیرفت و تلاش کرد تا اصول کلی رو بومی سازی کرد، نه اینکه کورکورانه تقلید کنیم. باید نقاط قوت رو برداشت و با شرایط خودمون تطبیق داد.

درس های مدیر ژاپنی در بستر آموزش ایران: بومی سازی یا الگوبرداری؟

حالا سوال اصلی اینجاست: ما مدیران و معلمان ایرانی چطور می تونیم از خلاصه کتاب مدیر ژاپنی به مثابه رهبر استفاده کنیم؟

کدام اصول در ایران هم جواب می دهد؟

با وجود تفاوت های فرهنگی، بسیاری از اصول رهبری و مدیریتی که ایشی کاوا مطرح می کنه، جهانی هستند و توی بستر ایران هم قابلیت اجرا دارن. مثلاً:

• داشتن چشم انداز روشن: هر مدیر مدرسه ای میتونه برای مدرسه اش یک چشم انداز منحصر به فرد داشته باشه.
• فرهنگ مشارکت: ایجاد حس مالکیت و مسئولیت پذیری توی معلمان، یک اصل طلاییه که توی هر جایی جواب میده.
• بهبود مستمر (کایزن): همیشه میشه دنبال راه های کوچیک برای بهتر کردن اوضاع بود.
• مدیریت مقاومت در برابر تغییر: با ارتباط مؤثر و اقناع، میشه افراد رو با خودمون همراه کرد.
• توجه به مشاوره دانش آموزی: شنیدن حرف بچه ها و ایجاد فضای امن برایشون، توی هر فرهنگی لازمه.

اینها اصولی هستند که توی ایران هم میتونن کارساز باشن، البته با یکم چاشنی بومی سازی.

چطور ایده های ژاپنی را به رنگ خودمان درآوریم؟

برای اینکه ایده های مدیر ژاپنی به مثابه رهبر توی ایران هم مفید واقع بشن، باید دست به بومی سازی بزنیم. یعنی چی؟ یعنی:

1. شناخت فرهنگ مدرسه و جامعه: ببینیم توی مدرسه مون و فرهنگ عمومی، چه چیزهایی جواب میده و چه چیزهایی نه.
2. استفاده از منابع موجود: با توجه به منابع مالی و انسانی که داریم، راه حل های خلاقانه پیدا کنیم.
3. مشارکت دادن افراد کلیدی: مدیران، معلمان، اولیا و حتی دانش آموزان رو توی فرآیند تصمیم گیری و بومی سازی درگیر کنیم.
4. قدم های کوچک و تدریجی: به جای تغییرات ناگهانی و بزرگ، قدم های کوچیک برداریم و اگه لازم بود، مسیر رو اصلاح کنیم.

چالش ها و فرصت ها در مسیر پیاده سازی

قطعاً پیاده سازی این اصول توی ایران هم چالش های خودش رو داره. ممکنه با مقاومت هایی روبه رو بشیم، یا منابع کافی در دسترس نباشه. اما از طرف دیگه، این چالش ها میتونن فرصت های بزرگی هم باشن. مثلاً:

• فرصت برای خلاقیت: کمبود منابع میتونه ما رو وادار به فکر کردن به راه حل های نوآورانه کنه.
• فرصت برای ایجاد فرهنگ کار تیمی: مدیر میتونه خودش پیش قدم بشه و یک فرهنگ مشارکت جو رو ایجاد کنه.
• فرصت برای توانمندسازی معلمان: با آموزش و فراهم کردن ابزارهای لازم، میتونیم معلمان رو برای ایفای نقش رهبری آماده کنیم.

مهم اینه که با دیدی مثبت و رویکردی سازنده به این چالش ها نگاه کنیم.

توصیه های عملی برای مدیران و معلمان ایرانی

اگه شما یک مدیر یا معلم هستید و دوست دارید از درس های مدیر ژاپنی به مثابه رهبر استفاده کنید، چند تا توصیه عملی دارم:

• یک چشم انداز روشن برای مدرسه تان تعریف کنید: این چشم انداز رو با بقیه به اشتراک بذارید و کاری کنید که همه عضوی از اون باشن.
• معلمان رو در تصمیم گیری ها مشارکت بدید: نظراتشون رو بشنوید و بهشون مسئولیت بدید.
• فرهنگ بازخورد سازنده رو ترویج بدید: کاری کنید که همه احساس کنن میتونن ایده هاشون رو مطرح کنن.
• به مشاوره و حمایت از دانش آموزان اهمیت بدید: یک فضای امن و حمایتی برای بچه ها ایجاد کنید.
• همیشه دنبال راه هایی برای بهبود باشید: حتی تغییرات کوچیک هم میتونن تأثیر بزرگی داشته باشن.
• در برابر تغییرات مقاوم نباشید: با آغوش باز به ایده های نو نگاه کنید و سعی کنید اونها رو با شرایط خودتون تطبیق بدید.

نتیجه گیری: رهبری برای ساختن فردای آموزش

خلاصه کتاب مدیر ژاپنی به مثابه رهبر، یک دعوت نامه است برای همه کسانی که دلشون میخواد توی حوزه آموزش و پرورش، یک تأثیر ماندگار از خودشون به جا بذارن. یوشی تاکا ایشی کاوا با روایت تجربیاتش، به ما نشون میده که نقش مدیر چقدر فراتر از یک موقعیت اداریه؛ یک مدیر میتونه مثل یک رهبر ارکستر، همه اجزا رو کنار هم بذاره و یک سمفونی زیبا از یادگیری و رشد خلق کنه. این کتاب یک نقشه راه عملی برای مدیریت تحولی ارائه میده که با کمی فکر و بومی سازی، میتونه توی مدارس ما هم معجزه کنه. پس بیاید با الهام از این درس های ارزشمند، فکر کنیم، اقدام کنیم و فردایی بهتر برای آموزش کشورمون بسازیم.

سوالات متداول درباره کتاب مدیر ژاپنی به مثابه رهبر

کتاب مدیر ژاپنی به مثابه رهبر برای چه کسانی بیشتر مناسب است؟

این کتاب برای طیف وسیعی از مخاطبان، به خصوص کسانی که در حوزه آموزش و مدیریت فعال هستند، مناسب است. مدیران مدارس و مراکز آموزشی، معلمان، کادر آموزشی، دانشجویان و پژوهشگران علوم تربیتی، کارشناسان آموزش و پرورش و حتی مدیران سایر صنایع که به اصول رهبری و فرهنگ سازمانی علاقه دارند، می توانند از این کتاب بهره ببرند.

مهمترین نکته ای که از این کتاب می توان آموخت چیست؟

مهمترین نکته این است که یک مدیر مدرسه، نه فقط یک مجری، بلکه یک رهبر تحول آفرین و الهام بخش است که با ایجاد چشم انداز مشترک، ترویج فرهنگ مشارکت و بهبود مستمر (کایزن)، می تواند محیط آموزشی را به سمت رشد و بالندگی سوق دهد و چالش ها را به فرصت تبدیل کند.

آیا این کتاب تنها به مدیران مدارس ابتدایی اختصاص دارد؟

خیر، اگرچه تجربیات نویسنده ممکن است بیشتر ریشه در مدارس ابتدایی ژاپن داشته باشد، اما اصول و مفاهیم رهبری و مدیریتی که در کتاب مطرح می شود، کلیت داشته و در سطوح مختلف آموزشی و حتی مدیریتی در سایر سازمان ها نیز قابل تعمیم و بهره برداری است.

تفاوت اصلی این کتاب با معلم ژاپنی به مثابه رهبر چیست؟

کتاب معلم ژاپنی به مثابه رهبر بیشتر بر نقش و مسئولیت معلم در کلاس درس و تعامل مستقیم با دانش آموزان به عنوان یک رهبر تمرکز دارد. در مقابل، مدیر ژاپنی به مثابه رهبر روی نقش مدیر در سطح کلان مدرسه، ایجاد چشم انداز، مدیریت کارکنان، مقابله با چالش ها و پیاده سازی تحولات در کل سازمان آموزشی تاکید می کند. این دو کتاب مکمل یکدیگر هستند و یک دید جامع از رهبری در سیستم آموزشی ژاپن ارائه می دهند.